ข้ามไปยังเนื้อหา

จากหมอนขิดสู่ครูหลวง เส้นไหมแห่งพระเมตตา

อัปเดตเมื่อ: 28 กรกฎาคม 2569 เวลา 13:48อ่าน 3 นาที

จากหมอนขิดสู่ครูหลวง เส้นไหมแห่งพระเมตตา
แชร์ข่าวนี้

บ้านหนองอ้อ จังหวัดอุดรธานี มีบ้านหลังหนึ่งที่เสียงฟืมกระทบกันไม่เคยเงียบหาย สำหรับที่นี่การทอผ้า คือ ส่วนหนึ่งของ “ชีวิต” ของผู้หญิงคนหนึ่ง ผู้เริ่มต้นจับกี่ทอผ้าตั้งแต่อายุเพียง 4 ขวบ และเติบโตมากับเส้นไหมและความอยู่รอดของครอบครัว เธอคือ แม่ครูหลวงสุนา ศรีบุตรโคตร หนึ่งใน “ทหารเสือราชินีแห่งวงการผ้าไหมไทย” จุดเปลี่ยนสำคัญของชีวิต เกิดขึ้นในวันที่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เสด็จพระราชดำเนินมายังพื้นที่ในวันนั้น แม่ครูสุนาได้นำ “หมอนขิด” ที่ทอด้วยมือไปถวาย ด้วยความเชื่อของคนโบราณว่าหมอนเป็นของสูงและเป็นสิริมงคล แม่ครูหลวงสุนาเล่าว่า “คนสมัยเก่าเค้าบอกว่าถ้ามีผู้ใหญ่มาหา ต้องให้หมอนซึ่งชาวบ้านเชื่อกันว่าเป็นของสูง แม่เองก็ถวายหมอนขิดให้แด่พระองค์ท่าน” สิ่งที่เกิดขึ้นหลังจากนั้น ไม่ได้เป็นแค่เพียงการรับของถวาย แต่คือ จุดเปลี่ยนด้านการทอผ้าของแม่ครูหลวงสุนา ที่พระองค์ทรงมองเห็นถึงฝีมือ การทอจากลวดลายของหมอนขิด แม่ครูหลวงสุนาเล่าต่อว่า “พระองค์ท่านทรงแนะนำให้ทอผ้าไหมแบบผืน โดยให้นำลวดลายจากหมอนขิดมาใช้ทอ” และทรงพระราชทานเส้นไหมให้แม่ครูหลวงสุนาและชาวบ้านเพื่อนำไปทอผ้า พระมหากรุณาธิคุณในครั้งนั้นนับเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญที่ทำให้เกิดการทอผ้าขิดไหมอย่างจริงจัง และหลังจากนั้นก็พยายามทอผ้าตามที่พระองค์ท่านมีพระราชเสาวนีย์ ผ้าขิดไหม…

อ่านข่าวในหมวด ต่างประเทศ เพิ่มเติมได้ที่ Thailand Paper

ประเด็นสำคัญ

ลวดลายที่ใช้หัวใจทอ ผ้าขิดไหม เป็นงานที่ต้องอาศัยความชำนาญสูงตั้งแต่การออกแบบลาย การเก็บลาย ไปจนถึงการทอที่ต้องแม่นยำในทุกจังหวะ แม่ครูสุนาอธิบายว่า “กว่าจะทำลวดลายได้ จะต้องแกะลวดลายได้ แล้วจึงเอาลายมาใส่ในฟืม แล้วก็นำมาตกแต่งอีก ถ้าตรงไหนผิดก็ต้องแต่งต้องแก้จนลวดลายถูกต้องทุกตาขิด” ความละเอียดเหล่านี้ ทำให้ผ้าขิดไหมหนึ่งผืนเต็มไปด้วยคุณค่าและเรื่องราว เมื่อผ้าผืนแรกถูกนำขึ้นทูลเกล้าฯ ถวายพระองค์ทรงพิจารณาอย่างละเอียด แม่ครูหลวงสุนาเล่าว่า “พระองค์ท่านทรงนำผ้าของแม่ไปทอดพระเนตร แล้วเดินออกไปกับนายทหาร ไปคลี่ผ้ากางออกทั้งผืน เอาไฟไปส่องที่ผ้า” หลังจากนั้นทรงตรัสคำที่เปลี่ยนชีวิตของแม่ครูไปตลอดกาล ท่านทรงตรัสว่า “เป็นครูหลวงได้แล้ว” และยังทรงมีพระราชดำรัสชื่นชมว่า “ผ้าสวยมาก…

ผ้าผืนนี้เป็นผ้าขิดไหมผืนแรก” จากชาวบ้านธรรมดาทำให้กลายเป็น “ครูหลวง” ผู้ถ่ายทอดองค์ความรู้ให้กับกลุ่มทอผ้าทั่วไทย ลวดลายแห่งคุณค่า และการต่อยอด ผ้าขิดไหมแห่งบ้านหนองอ้อ จังหวัดอุดรธานี มีลวดลายหลากหลาย อาทิ ลายสมเด็จ ลายประแจจีน และลายดอกพุดตานที่ยังคงใช้วิธีการย้อมสีจากธรรมชาติ ด้วยความโดดเด่นของลวดลายและสีสันที่ประณีตของผ้าขิดไหมฝีมือของแม่ครูหลวงสุนา ทำให้เกิดความภาคภูมิใจของครอบครัวอีกครั้ง เมื่อครั้งสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงนำผ้าลายสมเด็จที่ย้อมด้วยสีธรรมชาติเป็นสีเม็ดมะขาม สีแดงตัดเป็นชุดฉลองพระองค์ ซึ่งจัดแสดงอยู่ที่พิพิธภัณฑ์ผ้า ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ การสืบทอ…

อ่านรายละเอียดต้นทางได้ที่ ไทยโพสต์

ถ้าชอบข่าวนี้ ช่วยแชร์ให้เพื่อนอ่านด้วย
แหล่งข่าว: ไทยโพสต์ · จากหมอนขิดสู่ครูหลวง เส้นไหมแห่งพระเมตตา
เลื่อนลงเพื่ออ่านข่าวถัดไป

ข่าวที่เกี่ยวข้อง