ถอดบทเรียนคดี ป.ป.ช. ชี้มูลอดีตนายก อบจ.อุบลฯ
อัปเดตเมื่อ: 27 กรกฎาคม 2569 เวลา 00:01อ่าน 3 นาที
"การทุจริตไม่ได้เริ่มต้นในวันที่มีการเปิดซองประกวดราคา หากแต่อาจเริ่มต้นตั้งแต่วินาทีที่มีผู้หยิบปากกาขึ้นมากำหนด 'ราคากลาง' ของโครงการ" เมื่อกล่าวถึงคดีทุจริตในการจัดซื้อจัดจ้างของภาครัฐ ภาพที่คนส่วนใหญ่นึกถึงมักเป็นการฮั้วประมูล การเรียกรับสินบน หรือการเอื้อประโยชน์ให้เอกชนบางราย แต่คดีล่าสุดที่คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) มีมติชี้มูลความผิดอดีตนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดอุบลราชธานี พร้อมเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง กลับสะท้อนให้เห็นว่า "ต้นตอของการทุจริต" อาจเกิดขึ้นก่อนการประกวดราคาเสียอีก!
อ่านข่าวในหมวด การเมือง เพิ่มเติมได้ที่ Thailand Paper
ประเด็นสำคัญ
เพราะหาก "ราคากลาง" ถูกกำหนดขึ้นโดยไม่สุจริต การแข่งขันที่เกิดขึ้นภายหลังก็อาจเป็นเพียงการแข่งขันภายใต้กติกาที่ถูกบิดเบือนตั้งแต่แรก คดีนี้จึงมิใช่เพียงเรื่องเครื่องสูบน้ำ 80 เครื่อง หากแต่เป็นบทเรียนสำคัญเกี่ยวกับการใช้อำนาจรัฐ และการคุ้มครองเงินภาษีของประชาชนอย่างแท้จริง เมื่อความเสียหาย...ไม่ได้เริ่มต้นในวันเปิดซองประมูล ข้อเท็จจริงตามที่เลขาธิการคณะกรรมการ ป.ป.ช. แถลงเมื่อวันที่ 14 กรกฎาคม 2569 ระบุว่า ย้อนกลับไปในปีงบประมาณ 2556 องค์การบริหารส่วนจังหวัด (อบจ.) อุบลราชธานี ได้ดำเนินโครงการจัดซื้อเครื่องสูบน้ำแบบหอยโข่งเครื่องยนต์ดีเซล ขนาด 8 นิ้ว จำนวน 80 เครื่อง เพื่อช่วยเหลือกลุ่มเกษตรกรตามโครงการเอาชนะความแห้งแล้งด้วยชลประทานระบบท่อ นายก อบจ.ในขณะนั้นได้ลงนามแต่งตั้งคณะกรรมการสืบราคา กำหนดคุณลักษณะ และกำหนดราคากลาง ก่อนที่คณะกรรมการชุดดังกล่าวจะเสนอรายงานสืบราคาและเคาะราคากลางไว้สูงถึง 750,000 บาทต่อเครื่อง อย่างไรก็ตาม ทาง ป.ป.ช.ได้ตรวจสอบเชิงลึกและพบ "จุดพิรุธ" สำคัญ 1.ข้อมูลย้อนหลัง : เพียง 2 ปีก่อนหน้านั้น (ปีงบประมาณ 2554) อบจ.แห่งเดียวกันนี้เคยจัดซื้อเครื่องสูบน้ำที่มีคุณลักษณะ (Specification) เดียวกันทุกประการในราคาเพียง 650,000 บาทต่อเครื่อง 2.ส่วนต่างที่หายไป : ราคากลางใหม่ในปี 2556 จึงสูงขึ้นกว่าเดิมถึง 100,000 บาทต่อเครื่อง ส่งผลให้เกิดความเสียหายแก่รัฐรวมเป็นเงินสูงถึง 8,000,000 บาท ประเด็นสำคัญของคดีนี้จึงมิใช่เพียงแค่เรื่อง "ซื้อของแพง" แต่เป็นข้อกล่าวหาที่ว่า ผู้มีอำนาจรับทราบราคาที่เคยจัดซื้ออยู่แล้ว แต่กลับมีข้อสั่งการให้กำหนดราคากลางสูงขึ้น ทั้งที่หลักเกณฑ์ของทางราชการระบุชัดเจนว่า การกำหนดราคากลางให้ใช้ราคาที่หน่วยงานเคยจัดซื้อจัดจ้างภายในระยะเวลา 2 ปีงบประมาณย้อนหลังเป็นฐานอ้างอิง เว้นแต่จะมีเหตุผลความจำเป็นอื่นรองรับที่อธิบายได้อย่างโปร่งใส "ความเสียหายของรัฐ อาจไม่ได้เกิดขึ้นในวันที่มีการลงนามในสัญญา แต่อาจเกิดขึ้นตั้งแต่วันที่มีการกำหนดราคากลาง" ราคากลาง" ตัวเลขธรรมดา...หรืออาวุธเงียบที่ทำให้รัฐเสียเปรียบ?
หลายคนอาจมองว่าราคากลางเป็นเพียงตัวเลขทางธุรการสำหรับตั้งงบประมาณ แต่ในทางกฎหมายและการบริหารพัสดุภาครัฐ ราคากลางคือ "จุดตั้งต้นและเข็มทิศ" ของการแข่งขันทั้งหมด กระบวนการความเสียหายเกิดขึ้นดังนี้: [ราคากลางที่ตั…
อ่านรายละเอียดต้นทางได้ที่ ไทยโพสต์
