‘อดิศร จันทรสุข’ เปิดโมเดล ร่างพ.ร.บ.การศึกษาฯ ฉบับใหม่

ทางคณะอนุกรรมการสภาการศึกษาเฉพาะกิจ เพื่อจัดทำร่างพ.ร.บ.การศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. …. ฉบับใหม่ พยายามจะทำให้กฎหมายฉบับนี้ เป็นธรรมนูญการศึกษา ภาพรวมมีทิศทางที่น่าสนับสนุนและมีหลายประเด็นที่น่าสนใจ ไม่ว่าจะเป็นการเน้นความหลากหลายของผู้เรียน ความยืดหยุ่นของการจัดการเรียนรู้ การส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต การเปิดพื้นที่ให้นวัตกรรม รวมถึงการกระจายอำนาจและการมุ่งสู่ระบบการศึกษาอิงสมรรถนะ โดยมีความคิดเห็น 6 ประเด็น ดังนี้ 1.ตั้งโจทย์ใหญ่ การศึกษาเพื่อสร้างมนุษย์ หรือแค่ผลิตแรงงาน ต้องตอบคำถามให้ได้ก่อนว่า เป้าหมายของการศึกษาไทยคืออะไร หากมองการศึกษาเป็นเพียงการผลิต ‘กำลังคน’ เพื่อการแข่งขันทางเศรษฐกิจ ระบบก็จะถูกออกแบบไปในทิศทางหนึ่ง แต่หากเชื่อว่าการศึกษาควรทำให้คนเข้าใจตนเอง คิดเป็น อยู่ร่วมกับความแตกต่างหลากหลายได้ มีความรับผิดชอบต่อสังคม และมีสุขภาวะที่ดี ระบบการศึกษาจะถูกออกแบบอีกรูปแบบหนึ่งโดยสิ้นเชิง แม้ทักษะอาชีพและการแข่งขันจะเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการประกอบอาชีพ แต่คุณค่าของมนุษย์มีมากกว่าการเป็นเพียงแรงงาน การศึกษาจึงไม่ควรลดทอนคุณค่าของคนให้เหลือเพียงแค่ผลผลิตทางเศรษฐกิจ 2.คำว่า ‘ผู้เรียน’ ในตัวร่างกฎหมาย หมายถึงใครเป็นหลัก ในกระบวนการยกร่างกฎหมาย รัฐกำลังนึกถึงเด็กที่มีครอบครัวพร้อม มีอินเทอร์เน็ต มีอุปกรณ์ครบครัน และเรียนตามระบบปกติหรือไม่ หรือได้คำนึงถึงเด็กกลุ่มเปราะบาง เช่น เด็กพิการ เด็กที่มีความหลากหลายในการเรียนรู้ เด็กฐานะยากจนที่ต้องทำงานไปด้วย เด็กกลุ่มชาติพันธุ์ เด็กข้ามชาติ เด็กที่มีปัญหาสุขภาพจิต หรือเด็กที่หลุดออกจากระบบการศึกษาไปแล้ว จึงต้องตั้งคำถามว่า เด็กกลุ่มเปราะบาง อยู่ตรงไหนในตัวร่างกฎหมายนี้ เนื่องจากความเสมอภาค ไม่ใช่การยื่นสิ่งเดียวกันให้ทุกคน เพราะต้นทุนชีวิตคนไม่เท่ากัน สิทธิทางการศึกษาฟรีจึงต้องมองครอบคลุมถึง ‘ต้นทุนที่แฝงอยู่’ เช่น ค่าเดินทาง ค่าอาหาร อุปกรณ์การเรียน ค่าอินเทอร์เน็ต ตลอดจนรายได้ที่ครอบครัวสูญเสียไป รัฐต้องไม่จบหน้าที่เพียงแค่เปิดประตูโรงเรียน แต่ต้องทำให้เด็กเรียนได้จริง 3.ร่าง พ.ร.บ.การศึกษาฯ ฉบับใหม่ พยายามก้าวพ้นการมองการศึกษาเป็นหน้าที่ของกระทรวงศึกษาธิการ(ศธ.)เพียงอย่างเดียว ซึ่งเป็นทิศทางที่ถูกต้อง เพราะชีวิตเด็กคนหนึ่งเชื่อมโยงทั้งเศรษฐกิจ สังคม และสาธารณสุข โดยบทเรียนที่ผ่านมาชี้ว่า นโยบายข้ามกระทรวงมักติดกับดักเรื่องงบประมาณ ตัวชี้วัด และฐานข้อมูลที่แยกส่วนกัน ซึ่งตนเห็นด้วยกับการทำงานข้ามกระทรวง แต่ต้องมีการบูรณาการให้ไปได้ไกลกว่าการตั้งตัวแทนกระทรวงมาร่วมประชุมกัน แต่ต้องมีเป้าหมาย ข้อมูล งบ…

อ่านรายละเอียดต้นทางได้ที่ มติชน